مدلسازی معادلات ساختاری با تأکید بر نرم‌افزار لیزرل (Lisrel

توضیحات

🟣 معرفی کلی کتاب و هدف آن

کتاب «مدلسازی معادلات ساختاری با تأکید بر نرم‌افزار لیزرل (Lisrel)» تألیف محسن نیازی، ایوب سخائی و علی فرهادیان، راهنمایی جامع و کاربردی برای محققان علوم انسانی و اجتماعی است که قصد دارند با استفاده از روش‌های آماری پیشرفته، مدل‌های نظری خود را به صورت تجربی آزمون کنند. این کتاب با هدف پر کردن شکاف میان نظریه‌پردازی و تحلیل داده‌های تجربی تدوین شده و بر قابلیت‌های منحصربه‌فرد «مدلسازی معادلات ساختاری» (SEM) در بررسی روابط پیچیده میان متغیرها با لحاظ کردن خطای اندازه‌گیری تمرکز دارد.

هدف اصلی کتاب، آموزش دقیقِ رویکرد «کوواریانس‌محور» در مدلسازی معادلات ساختاری است. نویسندگان ضمن تمایز قائل شدن میان رویکردهای کوواریانس‌محور (نظیر نرم‌افزارهای LISREL، AMOS و EQS) و واریانس‌محور (نظیر PLS)، فرایند عملیِ آزمون مدل‌ها، ارزیابی برازش و تحلیل مسیر را به شکلی گام‌به‌گام و آموزشی تبیین کرده‌اند تا محققان بتوانند با تسلط بر ابزار قدرتمند لیزرل، پژوهش‌های خود را با دقت علمی بالاتری سامان دهند.

🟣 خلاصه

محتوای کتاب در پنج «گفتار» آموزشی تدوین شده است:

• گفتار نخست: مقدمه‌ای بر نرم‌افزار SPSS: پیش‌نیازهای تحلیلی شامل ضریب همبستگی پیرسون، مفاهیم توزیع نرمال و رگرسیون خطی (ساده و چندمتغیره) که پایه و اساس درک روابط بین متغیرها در مدل‌سازی هستند.
• گفتار دوم: دانستنی‌های ضروری برای استفاده از نرم‌افزار لیزرل: تبیین مفاهیم نظری مدل‌های اندازه‌گیری (تکوینی و انعکاسی) و مدل‌های ساختاری، اهمیت خطای سنجش، شاخص‌های آزمون معناداری (T-value) و ضرورتِ برازش مدل برای حمایت از تئوری‌های پژوهشی.
• گفتار سوم: آشنایی با شیوه ورود داده‌ها، کار با منوها و عملکردهای پایه در لیزرل: آموزش عملیِ ورود داده‌ها (مستقیم و غیرمستقیم)، برنامه‌نویسی با سینتکس‌های SIMPLIS، استفاده از برنامه PRELIS برای غربالگری داده‌ها، جایگزینی داده‌های گمشده، نرمال‌سازی و روش‌های خودگردان‌سازی (Bootstrapping) برای داده‌های غیرنرمال.
• گفتار چهارم: مدل ساختاری (آزمون فرضیات و برازش مدل و اصلاح مدل): بخش عملیاتی اصلی که شامل اجرای مدل‌ها به دو روش تعریفی (Project) و ترسیمی (Path Diagram)، تفسیر خروجی‌ها، آزمون معناداری فرضیات، اصلاحات مدل (آرایشی و پیرایشی) و انجام تحلیل مسیر است.
• گفتار پنجم: تحلیل عاملی: تبیین مباحث تخصصی تحلیل عاملی تأییدی (CFA) در مرتبه اول و دوم، ارزیابی روایی سازه و روایی همگرا به کمک نرم‌افزار لیزرل.